METİN ACIPAYAM’IN MÜLAKATLARI HAKKINDA DEĞERLENDİRME YAZISI

13230184_726038847537634_2191722585841684539_nSohbetin İlmi Tezahürü; Mülakat Usulü / Rıfat BoynuBükük

Terkip Ve İnşâ Dergisi olarak 15. Sayımıza gelmiş bulunuyoruz. 15. Sayımızın kapak dosya konusu; Sohbet ve Tedrisattır. Dergicilikle meşgul olanlar bilirler ki, uzun soluklu dergicilik zor ve meşakkatli bir iştir. Hele de derginizin muhteva haritası fikir ağırlıklı ise, işiniz daha da zor demektir.

Terkip ve İnşâ dergisi ilk sayısından bugüne saf (mücerret) fikre yönelmiş, tedrici şekilde fikrini örgüleştirerek adım adım kutlu ve mutlu umran (medeniyet) yolculuğuna devam etmiştir. Dergimiz “bir medeniyet yürüyüşüdür” alt başlığıyla yayın hayatına girmişti. Bu güçlü bir söylem olduğu kadar iddialı da bir sözdü şüphesiz. Zira İslam Medeniyet Tasavvuru, o kadar geniş ve ciddi meseleler arz etmektedir ki, bunlar düşünüldüğü zaman, dergimizin ehemmiyeti gayet tabii idrak edilmektedir.

Dergimizin güzergâhı boyunca takip edeceği mevzu ve meselelerin on yıllık listesi hazır halde olup, her sayıyı alakalı mevzunun konu başlıklarına göre hazırlamaktayız. Ülkede bu usûl pek de bilinen bir usûl değildir. “Bizim de bir dergimiz olsun” nev’iyle başlanan küçük ve çocukça bir takım teşebbüsler, kısa sürede tükeniyor, böylece mevzusuzluğun bedeli yarı yolda kalarak ödenmiş oluyor. Biz bu türlü serkeşliklerden ve usulsüzlüklerden imtina ederek, gayet hassas ve mecnunane şekilde yolumuza devam etmekteyiz. Bu sebepten yol uzun ve yapacağımız işlerin haddi hesabı yok.

***

Mülakat, sohbetin onlarca usulünden birisi. Lisani Osmaniye’de “mülaki olmak” demek, yârânların “buluşması, yüz yüze gelmesi, görüşmesi ve kavuşması” manalarını ihtiva etmektedir. Buradaki buluşmanın, görüşmenin, kavuşmanın sebebi, dostların bir araya gelerek ilmi-fikri-irfani meselelerde sohbet ederek istişare etmesidir.

 

Mülakat İstişaredir

İstişare, gerek ayetlerde, gerekse hadis-i şeriflerde emredilen sohbet usullerindendir.

İstişareyle alakalı ayet-i kerimeler şöyle;

  • Yapacağın işi önce meşveret et. (Al-i İmran 159)
  • (İyi insanlar övülürken de –ifade bize ait-) İstişare ederek iş yaparlar. (Şura 38)

Hadis-i Şeriflerin bazıları ise şöyle;

  • İstişare, pişmanlığa karşı kaledir. (İ. Maverdi)
  • İstihare eden, mahrum kalmaz, istişare eden pişman olmaz. (Taberani)
  • Yapacağı işi ehli ile istişare edene, o işin en güzeli nasip olur. (Taberani)

***

İlim-İrfan-Hikmet meseleleri mahiyeti itibariyle kilitlidir. Bu kilidi çözmek isteyenlerin ise yer yer tıkanacağı aşikar. Bu tıkanışı açabilmenin tek yolu, mevzusunda ehliyet ve liyakat ehli zatları bularak onlarla mülaki olmak ve istişare etmekle mümkündür.

Sormak İlmin Yarısıdır

Hazreti Peygamber bir hadis-i şerifinde, “Sormak İlmin Yarısıdır” buyurmuşlardır. Buradaki “sormak” tecessüs halinin nihai ufkudur. Şahıs, hakikat aşkıyla kıvranarak çırpınacak, arayacak sonra da tecessüs haline yakalanarak soracak, istişare edecek, mülaki olacak, böylece ilim yolculunun yarısı hal edilmiş olacak. Tecessüsün de, sormanın da çerçevesi istişarede, mülaki olarak, mülakat yapabilme şuur ve ahlakını tesis edebilmekte…

Terkip Ve İnşâ Dergisi Sohbeti (Mülakatı) Ülke Gündemine Getirmiştir

Kaos zamanının farik ve mümeyyez vasfı; konuşamamaktır. Herhangi bir meselede konuşulamadığı zaman, hiçbir mevzu sarahate kavuşamaz. Ülke gündemi “karşılıklı konuşabilme ahlakı”ndan mahrum bugün. Bu sebepten cemiyet olarak bir adım ilerleyemiyoruz.

Herkesin kendi köşesinde hükümran kesildiği böylesi zamanlarda, üretilen tüm ilim-irfan-bilgi bizleri mesafe aldırması gerektiği halde, bir arpa boyu yol alamıyoruz. Çünkü sohbet ahlakından mahrumuz. Kimsenin kimseyi dinlemediği bir yerde üretilen tüm ilim-irfan-hikmet savrulmaz da ne olur?

Terkip ve İnşâ dergisi bu türlü tuzakları gören, “bir Müslümanla dahi kavga etmeme” ahlakı ve şuuruyla hareket etmekte, münakaşa yerine münazarayı, polemik yerine mülakatı teklif etmiş, sadece teklif etmekle kalmayarak, yüzlerce mülakat yapılmış, bu sayede sohbetin faziletlerini her an her zaman diri tutma idealini benimsemiştir.

***

Yaptığımız ve yapacağımız işlerin kıymeti paha biçilemez. Bu sebepten ülke efkar-ı umumiyesi mülakat usulüyle taranmak suretiyle didik didik edilmekte, kıymetli insanların teşhisi bu sayede yapılmaktadır. Bundan muradımız, etrafımıza kapalı kalmayarak, kıymetli işlerin ve kıymetli insanlara ulaşılabilirlik sorununu çözmektir.

Metin Acıpayam, nerde bir ehl-i kalem görse o şahsa sarılıyor, böylece yeni insanlarla ünsiyet ve münasebet kurulmuş oluyor… Bu münasebet, mülakat ile perçinlendiği vakit, orta yere çok güzel ilmi-fikri mahsuller çıkıveriyor.

***

Dergimizin 15. sayısı bu sayıdır. 15. Sayımıza gelene kadar çeşitli meselelerde mülakatlar yapılmıştır. Bu zamana kadar mülakat yapılan isimler şöyle;

  • Dr. Ali Nesin
  • Doç. Dr. Hacı Ali Bozkurt
  • Müslüm Gündüz
  • Mustafa Yıldız
  • Dr. Nevzat Tarhan
  • Tamer Murat
  • Ahmet Arvasi (Bu mülakat, hayali mülakattır)
  • Yahya Düzenli
  • Servet Turgut
  • Meryem Üzgün (15. sayı)

Prof. Dr. Ali Nesin ile yapılan mülakat “matematik” başlıklı olup, dergimizin 5. sayısında yayımlanmıştır. Matematik mülakatları sayesinde tecrübe ettik ki, ülkenin ciddi bir matematiki sıkıntısı vardır. Metin Acıpayam’dan işittiğime göre, 64 Matematik profesörü, yayın kurulumuzun hazırladığı suallere cevap verememiştir.

Diğer mülakatımız ise kıymetli bir hocamız ile gerçekleştirilmiştir. Hocamızın ismi; Hacı Ali Bozkurt. Hacı Ali hoca ile yapılan mülakatın konusu; ilimlerin tasnifi üzerineydi. Mülakat, dergimizin 8. Sayısında yayımlanmıştır. Metin Acıpayam, bu mülakatı şu sözlerle takdim etmiştir: Hacı Ali Bozkurt Beyefendi, 1943 Erzincan doğumlu, İngilizce, Almanca, İtalyanca, Fransızca ve Arapça bilen ilim adamlarımızdandır. Doçenttir, felsefe sahasında mütehassıstır. Anadolu’nun “kıymet mahzeni” olduğu fikrimiz ve umudumuz, bizi sürekli arayışa sevk etmekte, Allah Azze ve Celle ümit ve gayretimizi boşa çıkarmamaktadır. Bu cümleden olarak bulduğumuz kıymetlerden birisi de Hacı Ali Bozkurt Beyefendidir. Hacı Ali Bozkurt Beyefendi; ilmi teçhizatı, fikri derinliği, tecrit ve terkip mahareti takdire şayan bir ilim (bilim değil) adamlarımızdandır. Hem kadim müktesebatımıza vukufiyeti hem de felsefeye nüfuzu dikkat çekici derinliktedir. Ümmetin mühim ve acil meselelerinden olan “ilimlerin tasnifi” bahsine gösterdiği hassasiyet ve atfettiği kıymet, bu mevzuun unutulmuş olmasına hayret edecek kadar derindir. Şahsiyeti hürmete, idraki itibara layık olması cihetiyle daha uzun soluklu müşterek çalışmalar yapmak temennisindeyiz. Bu mülakat, telefonda yapıldığı için hacmi küçük lakin muhtevası büyük bir çalışma oldu. Rızaları istikametinde, bununla iktifa etmek niyetinde değiliz.

Terkip ve İnşâ dergisi 4. Sayısında yapılan mülakatın mevzusu Risale-i Nur idi. Mülakat; Nur camiasının önemli isimlerinden Müslüm Gündüz ile yapıldı. Suallerimizin kıymeti düşünüldüğünde, cevapların bu nisbette kıymetli olmadığını gördük. Bu sebepten bu mülakat sebebiyle hayal kırıklığı yaşadığımı da söylemem gerekiyor. Bendeniz, mülakat yapılana kadar Müslüm Gündüz’ü daha derin ve hacimli tahmin eder idim. Yine de Müslüm Gündüz’e teşekkür ederiz.

Terkip ve İnşâ dergisinin kıymet detektörü dur durak bilir mi? Bu sefer öyle bir kıymet keşfedildi ki bu kıymetin ismi Mustafa Yıldız’dı. Mustafa Yıldızla yapılan mülakatın konusu, zaman-mekân-varoluş başlıklıydı. Mülakat dergimizin 7. Sayısında yayımlandı. Oldukça mücerret bir mevzu olan “zaman” meselesi, Mustafa Yıldız’ın derin ve hacimli cevablarıyla lif lif çözülmekte, bu sayede dergi yayın kurulumuz şu kararı almaktadır: Mustafa Yıldız ile irtibat ağı genişleyerek devam etmeli. Mustafa Yıldız’a yöneltilen sualleri de, ülke genelinde 60’a yakın ilim adamı cevaplandıramamıştır. Bu isimleri yayınlamayı ahlaken doğru bulmadığımız için burada isim listesini vermiyoruz.

Terkip ve İnşâ dergimizin 3. Sayısında Prof. Dr. Nevzat Tarhan ağırlanmıştır. Mülakatımızın mevzusu; Nevzat Beyin ihtisas alanından başlayarak, bilgi telakkisi ve batının epistemolojik işgaline kadar geniş bir sahaya teşmil edilmişti. Nevzat Tarhan, ülke umumi efkarında ciddi söz sahibi olan akademisyendir. Lakin Nevzat Tarhan’da şahsımı derin bir hayal kırıklığına uğratmıştır. Metin Acıpayam’ın sualleri, umumiyetle, İslam Medeniyet tasavvurumuzun ilim ve bilgi telakkisine bakan cihetiyle alakalıydı. İlim ve bilgi zapt altına alınmadan, aklımızın ve kalbimizin nasıl kurtulmasını bekliyoruz? Nevzat Tarhan suallerimize verdiği cevaplarla Anadolulu izlenimi uyandırmadı bizlerde. Anadoluyum demekle Anadolu olunmayacağını bu mülakat sayesinde gayet iyi anlamış olduk. Nevzat Tarhan’da zerre orijinalite mevcut değildi, cevapları ve mevzuyu ele alış usulüyle idrak ettik ki, tam bir eklektik kafanın sahibi…

  1. sayımızda akl-ı selim bir sanatkâr vardı karşımızda. Tamer Murat’tan bahsediyorum. Eskişehir Musiki cemiyet reisi Tamer Murat ile yapılan mülakatın mevzusu; Musiki üzerineydi. Okuyucularımız bu mülakattan gayet memnun kalmıştı. Zira konuşan Tamer Murat değil, O’nun şahsında bir medeniyet neferi idi… 10.
  2. sayımızın kapak dosya konusu; İslam Sanat Telakkisi mevzusudur. Bu sayımızda ilginç bir mülakat usulüyle karşılaşacağız; Hayali mülakat. Mülakatın hayalisi nasıl oluyor demeyin. Oldu işte… Metin Acıpayam, S. Ahmet Arvasi ile mülakat gerçekleştirdi. Türk Edebiyatında merhum Ahmet Hamdi Tanpınar’dan aşinayız bu usule. Tanpınar haricinde hayali mülakat yapan müellifimiz yok ne yazık ki. Bu mülakatı alaka ile okunmuştu.
  3. sayımızın kapak dosya konusu; Şehir ve Medeniyetti. Bu sayımızda yılların eskitemediği müellif Yahya Düzenli ile mülakat yapıldı. Bu mülakattan da oldukça istifa edeceğinizi umuyorum.
  4. sayımızda ise Üstad Necip Fazıla vefa borcumuz gereği dergimizi, Necip Fazıl özel sayısı olarak hazırladık. Bu sayıda ise yine kıymetli fikir adamı Servet Turgut’la mülakat yapıldı.
  5. sayıda (bu sayıda) ise Kahramanmaraşlı kıymetli hanımefendi ile mülakat yapıldı. Bu kıymetin ismi; Meryem Üzgün hanımefendidir.

Sohbet ve Mülaki olabilme şuurunun her daim diri kalması temennisi ile sözlerimi burada sonlandırıyorum.

 

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s